ÝSTANBUL'a en yakýn 'sayfiye yeri' olarak öne çýkan Adalar'da sezon açýldý. Adalar ilçesinde, 25 bin konut bulunuyor. Bunlarýn 12 bini Büyükada'da yer alýyor. Büyükada'da 2 oda 1 salon yazlýklar, sezonluk olarak (Haziran-Eylül) 6 bin TL ila 15 bin TL aralýðýnda kiraya veriliyor.
Sabahlarý Ýstanbul merkezinde iþe gidip, akþam da yazlýk keyfi yaþamak, yemyeþil doðayla baþbaþa ve araba gürültüsünden tamamen uzakta yazý geçirmek isteyen Ýstanbullularýn ilk adresi, Adalar oluyor. Ýstanbul'a en yakýn sayfiye yeri olan Adalar'da, merkez ada konumundaki Büyükada'nýn emlak hareketlerini mercek altýna alan Emlak Pazarý'nýn haberine göre, Büyükada, en çok konuta ev sahipliði yapan ada. Prens Adalarý olarak da anýlan Adalar'da en büyük ada, ilçe merkezi olan Büyükada. Merkez ada, belediye merkezi ve kamu kurumlarýný da barýndýrýyor.
Evlerin çoðu ikinci konut
Büyükada, yazýn ünlü iþadamlarýna da ev sahipliði yapýyor. Evler, ikinci konut olarak kullanýldýðý için çok fazla el deðiþtirmiyor.
Gayrimenkul anlamýnda piyasa çok hareketli olmamakla birlikte Adalar'da toplam 25 bine yakýn, Büyükada'da ise 12 bin civarýnda konut mevcut. Ýnsanlar, evlerini ikinci konut olarak kullandýklarý için çok fazla el deðiþtirme olmuyor. El deðiþtirme oranlarý yüzde 1-2 civarýnda. Son krizden gayrimenkul fiyatlarý da etkilenmemiþ, ayný seyrinde devam ediyor. Fiyatlarýn etkilenmemesinde, alt yapý sorunlarýnýn da yavaþ yavaþ gideriliyor olmasý önem taþýyor. Mesela, 2 yýl önce evlere doðalgaz geldi ve yaz- kýþ yaþayan insanlarýn sayýsý arttý.
Sezonluk kiralar 6-15 bin TL
Doðalgazlý 2+1 veya 3+1 apartman daireleri, kýþ sezonunda aylýk 750-1000 TL'ye kiraya verilirken 2+1 daireler yaz sezonu ise yani Haziran-Eylül döneminde (sezonluk) 6 bin ila 15 bin TL aralýðýnda kiraya verilebiliyor. 2 oda 1 salon daireler 150-200 bin TL aralýðýndan satýlabiliyor. 3 oda 1 salonlar ise 250 bin TL'ye ve hatta manzarasýna, iskeleye uzaklýðýna göre daha yukarýlara gidiyor. Yüzme havuzlu ve manzaralý apartman daireleri, kýþýn 1000 dolardan kiracý buluyor. Yalý daireleri ise yazýn, sezonluk 10-15 bin dolara kiraya veriliyor. 2 oda 1 salon veya 3 oda 1 salon yalý dairelerinin satýlýk fiyatý ise 500 bin dolarýn üzerine çýkabiliyor.
Tüm Adalar'da yalý daireleri, yüzme havuzlu daireler, manzaralý dairelerin fiyatlarý daha yüksek. Yazlýk verilen evler genelde eþyalý. Büyükada'da sezonluk daire kiralayanlar tatile gider gibi, sadece valizlerini alýp eþyalý eve geliyor. Büyükada'da, Çankaya Caddesi ünlü bir bölge olup 10 milyon dolara kadar yalý daireleri bile var. Ýskelenin etrafýndaki Küçüktur, Ada'nýn en yoðun yerleþim yeri. Ýnsanlarýn ulaþýmý en rahat saðlayacaðý sahildeki evlerin fiyatlarý ile fayton güzergahý kýymetli. Tepelere çýktýkça fiyatlarda düþüþ oluyor. Tepeköy, Karadað, Türkoðlu bölgelerinde evler 150-200 bin TL. Büyükada'da, ister 400 metrekare, ister 10 dönüm arsa olsa dahi, imar planýna göre 2.5 kat, 6.5 metre yükseklik ve 144 metrekare taban alanýndan büyük bir bina yapýlamýyor. Apartmanlarda en fazla 3 kata izin veriliyor. Arsa-alým satýmý da bu yüzden hareketli deðil. Ýmar izni verilmeyen adada eskiden verilen haklar ise geçerli. Adalar da Boðaziçi gibi SÝT alaný. Anýtlar Kurulu'ndan izin çýkarsa inþaat yapýlabilir. 1000'lik planlar Anýtlar Kurulu'nun onayýna sunuldu ancak yaklaþýk 1 yýldýr onaydan geçmedi.
Büyükada'da arsalarýn yüzde 99'u dolu dükkanlarýn ise yarýsý yazýn açýlýyor
Ýstanbullularýn yazýn nefes alabildiði en önemli sayfiye yeri Adalar SÝT alaný olduðu için, yeni arsa üretimi yok. Arsa olmadýðý için yeni bina yeri yok. Adalar'da arsalarýn yüzde 99'u dolu. Müteahhitler bu yüzden eski evleri yýkýp yerine yenisini yapma yoluna gidiyor. Yeni binalar, kat karþýlýðý veya taahhüt þeklinde yapýlýyor. Alýcýlar eski binayý alýp restore ediyor. Adalar'da 100 metrekarelik bir ev yaptýrýrsanýz 150 bin dolarlýk bir maliyet oluþur. Bütün malzemeler Ýstanbul merkezden getirildiði için yüksek bir maliyet gerektiriyor. Sanayinin olmadýðý Büyükada'da esnaflar yoðunlukta. Dükkanlarýn yüzde 50'si kýþýn kapalý olup, yaz sezonu için turizme yönelik iþler yapýlýyor. Amerika'nýn vize uygulamasý nedeniyle günübirlik turizm için Ortadoðu ve Arap ülkelerinden çok fazla sayýda turist gelmeye baþladý. Kýþ mevsiminde nüfus 10 bin civarýndayken, yazýn 100-150 bine kadar çýkabiliyor. 5-6 tane otel ve dinlenme tesisi yapýldý. Ancak iskele yakýnlarýnda bulunan 2 adet otel inþaatý Anýtlar Kurulu'na takýldýðý için yapýmý þimdilik durdu. Ruhsat problemleri var. TURYAP Büyükada Temsilciliði'nden Kenan Yüksel, Ada'nýn son dönemde dizilerin de mekaný olduðunu hatýrlatýyor. Yüksel, þu ifadeleri kullanýyor: 'Deprem profesörleri 2-3 katlý binalar ve zemin yapýsý kaya olduðu için Ýstanbul'dan daha az zaiyat olacaðýný belirtiyorlar. Þžener Üþümezsoy ve Ahmet Ercan depremden sonra Büyükada'dan ev aldýlar, yaz kýþ yaþýyorlar. Biz de daha güvenli hissediyoruz. Ada, dizilerin çekim platosu oldu. Son zamanlarda Hatýrla Sevgili, Caným Ailem, Dudaktan Kalbe gibi dizilerin bazý sahneleri Ada'da çekiliyor. Biz de onlara çekimleri için ev buluyoruz. Bu durum gayrimenkul hareketlenmesi yaratýyor.'
Öðretim görevlileri kýþýn kalmaya baþladý
Büyükada'da 45 yýldýr emlakçýlýk yapan Yapý Emlak'ýn sahibi Ali Adatepe, merkez ada olduðu için her tarafa ulaþým aðý bulunduðuna dikkati çekiyor. En deðerli gayrimenkullerin yalýlar olduðunu aktaran Ali adatepe, 'Ancak el deðiþimi çok seyrek oluyor. Fiyatlarda düþüþ de olmadý, artýþ da olmadý. Ayný seyrinde devam ediyor. Bu kýþ Ada'ya 600 aile yerleþti. Büyükada'yý sadece yazlýk olarak nitelemek yanlýþ olur. Ýnsanlar artýk kýþýn da yaþýyor' ifadelerini kullanýyor. Satýlýk apartman dairelerinin 150 bin TL ile 400 bin TL arasýnda deðiþtiðini aktaran Ali Adatepe, 'Kiralýklar 7 bin ila 12 bin TL, müstakil evler ise ortalama 500 bin ila 600 bin dolar. 20 bin TL'den kiraladýðýmýz yalý daireleri de mevcut. Ýmarda 5000'lik planlar bekleme aþamasýnda. Arsa alsanýz bile imar durumu yüzünden elinizde kalabilir' diye konuþuyor. Globe Emlak firmasýnýn sahibi Kazým Þžener de, Adalar'da 1989'dan beri emlakçýlýk yaptýðýný belirtiyor ve 'Ayný evi birçok kez sattým, 10 yýlda bir mutlaka el deðiþimi oluyor. Ancak Büyükada'da konut sayýsý az. Kýþ aylarýnda daha çok ev talebi gelmeye baþladý. Öðretim görevlileri ile üst düzey yöneticiler yaz-kýþ oturmak için Ada'ya yerleþiyor' diyor. Yokuþ olan yerlerde ulaþým zorlaþtýðý için fiyatlarýn daha düþük olduðuna iþaret eden Þžener, bakýmsýz, eski evlerde fiyatlarýn uygun olduðunu, Ada'ya gelen potansiyel müþterilerin ya bahçeli ya da deniz manzaralý ev istediðini ekliyor. Þžener, Maden semtinin hem bahçeli, hem de birçok bölgesi denizi görmesi bakýmýndan avantajlý olduðunu da sözlerine ekliyor.
Birikmiþi olan þanslý, önce 1+1'lere bakýn
Krize, elinde birikmiþ parayla giren yatýrýmcýlarý 'þanslý' olarak gören Turyap Yönetim Kurulu üyesi Baþak Soner, ister kullanmak ister yatýrým yapmak üzere gayrimenkule yönelenler için uygun dönemde olunduðunu ileri sürüyor. Konut üreticilerinin 'bekleme' lüksü olmadýðýný, üretimi paraya çevirmek istediðini hatýrlatan Soner, 'Aslýna bakýlýrsa, ev almayý kafasýna koyan da fazla oyalanmamalý. Beðendiði gayrimenkulü, hýzlý hareket eden baþkasýna kaptýrabilir. Pazarlýk þansý sonuna kadar kullanýlmalý' diyor. Soner, 'Ben olsam ne yapardým' sorusunu kendine sorduktan sonra, þu ifadeleri kullanýyor:
Yatýrým için liman
'Ev almaya niyetlenmiþ ve bunun için bir miktar para ayýrmýþ olsaydým, diyelim ki 100 bin TL'lik birkimim olsaydý ve üstünü kredi çekerek tamamlamayý planlasaydým'¦ 100 bin TL'lik nakit paramla markalý konut projelerini dolaþýr, özellikle 1+1 konutlardan edinmeye çalýþýrdým. Birkaç ay önce bulunduðu yere ve konumuna göre 120-130 bin TL tarife fiyatýyla satýlan konutlarý þu anda 100 bin TL'ye alacaðýmý bilirdim. Gayrimenkul, orta ve uzun vadede, riske girmeden, maksimum kazanç vaat eden bir enstrüman. Ýhtiyaca yönelik olmasýnýn yanýnda, yatýrým için büyük bir güven limaný da olan gayrimenkul, o kadar sürprizli bir sektör ki, hiç deðeri olmayacaðýný sandýðýnýz ve ismini bile duymadýðýnýz bir gecekondunun iki sokak ötesine yapýlan rezidanslarla deðerinin 6 ay içinde kat be kat arttýðýna çoðumuz þahit olabiliyoruz. 'Daha az evleneceðiz, hiç boþanmayacak ayný evde yaþayacaðýz, hep iþsiz kalacaðýz!' Bu mümkün mü? Ýnsanoðlu yemek yediði, su içtiði kadar barýnmak zorunda. Üretilen konutlar öyle ya da böyle satýlacak, kiralanacak. Kimse sokakta yatmayacak. Büyük konut üreticileri 'Baþladýðýmýz konut projelerini elbette bitireceðiz. Endiþe edilmesin' diyor. Hatta yeni baþlayacak projelerin iptali de söz konusu deðil. Reklam kampanyalarýna tam gaz devam ediliyor. Proje satýþ ofislerinde hareketlilik var. Bu doðru. Gerçekten de konut alým-satýmýnda sýfýr noktasýnda deðiliz. Özellikle ikinci el konutlarda hareketin bitmesi söz konusu olamaz. Çünkü evlenmeler, boþanmalar, taþýnmalar durmadýkça, yani hayat devam ettikçe, barýnma ihtiyacý kaçýnýlmaz.'
Ali ÖZTÜRK /Hürriyet Seri Ýlanlar
Yazdýr