Küresel krizle birlikte azalan emlak talebinde halen iyileÅ?meden söz edilemeyeceÄ?ini söyleyen Mimar-Ekonomist ve Tüm Mühendisler ve Mimarlar BirliÄ?i Platformu BaÅ?kanı Remzi Kozal, "Bazı bölgelerde arz fazlası vardı. Son 2 yıldır inÅ?aat yapımı hız kesti. 2000 yılı öncesi konutlara talep nispeten az. Faizler de düÅ?tü. Fakat bence krizden çıkıÅ? ve muhtemel IMF anlaÅ?ması ile talep artacak ve canlılık baÅ?layacak" dedi.
Yatırımcı da ihtiyaç sahibi de krizde gayrimenkul talebini ertelerken belli bölgelerde arz fazlası oluÅ?tu. Bu nedenle emlak fiyatlarında düÅ?üÅ? kaçınılmaz oldu. Yeni konut üretenlerin sayısı da azaldı. Büyük inÅ?aat firmaları ise geçen yıl açıklamayı planladıkları projeleri ileri tarihe erteledi. Bu yüzden talepte canlanma bekleniyor. Mimar-Ekonomist ve Tüm Mühendisler ve Mimarlar BirliÄ?i Platformu BaÅ?kanı Remzi Kozal, gayrimenkul piyasalarında baÅ?layacak canlanmanın, satılık konut sayısı azaldıkça kredi maliyetleri de düÅ?tüÄ?ü için fiyatları yükselteceÄ?ini düÅ?ünüyor.

Canlanma ile fiyatlar artar
Kredi kullanarak konut almayı planlayanları uyaran Remzi Kozal, "Konut fiyatlarında artıÅ? olacaÄ?ı için kredi faizlerinin düÅ?mesi avantajı ortadan kalkabilir. Hatta maliyet daha fazlaya gelebilir. Devam eden yeni proje sayısı yetersiz. Ben talepte canlanma bekliyorum. Canlanmayla birlikte fiyatların yükselmesi sürpriz olmaz" diye konuÅ?uyor. İkinci elde, özellikle 2000 yılı öncesi inÅ?a edilen konutların nispeten daha az talep aldıÄ?ına iÅ?aret eden Remzi Kozal, Å?unları kaydediyor: "İkinci el konut fiyatlarında fazla artıÅ? beklemiyorum. Bankalar genel olarak kredi faizlerini 5 yıllık vadede aylık yüzde l'in altına çekti. Vadeler 240 aya kadar uzatıldı. 10 yıl vadeli konut kredilerinde bile bazı bankalar yüzde l'in altına indi. Merkez Bankası'nın faiz indirimi, bankaların faiz indirimi üzerindeki olumlu etkiyi sürdürüyor. Dolayısıyla faizlerde belli bir süre daha yatay veya yataya yakın bir seyri bekleyebiliriz. Kaldı ki, artık piyasalardaki canlanmayı daha ziyade faiz oranları deÄ?il arz talep durumu belirleyecek. Konut fiyatları henüz belirgin bir artıÅ? göstermedi. Dolayısıyla, bu dönemde alım cazip. Hem fiyatlar hem kredi faiz ve vadeleri açısından uygun bir dönemdeyiz."

Yabancı yatırımcı talebi
Muhtemel bir IMF anlaÅ?masının, yerli yatırımcıların ertelediÄ?i gayrimenkul yatırımlarını hareketlendireceÄ?ini ifade eden Remzi Kozal, "Hem de Türkiye'ye gelecek yabancı sermayenin önemli bir kısmı gayrimenkule yönelecek. Bu durum da, uzun zamandır baskı altında olan emlak piyasası için hareketlenme anlamına gelir. Geleneksel olarak da Türkiye'de gayrimenkul piyasası iniÅ?li çıkıÅ?lıdır. Hangi yönden bakarsak bakalım, artık çıkıÅ?ın baÅ?lamak üzere olduÄ?unu söyleyebiliriz" ifadelerini kullanıyor. Yeni yılda, özellikle yeni deprem yönetmeliÄ?ine göre inÅ?a edilen konutların fazla talep göreceÄ?ini ifade eden Remzi Kozal, "Modern anlayıÅ?la tasarlanmıÅ?, sosyal ve teknik altyapısı yüksek nitelikli siteler içerisinde yer alan konutlar fazla talep almaya devam eder. Sitelere, gerek yatırım ve gerekse oturmak için her geçen yıl talep artıyor" diyor. Kozal, Å?u noktalara dikkat çekiyor:

Piyasada baskı azalacak
"Yabancılar ve ucuz alıp kâr etmek isteyenler için en iyi dönem... Emlak piyasalarına bakıldıÄ?ında alım için son derece uygun bir zamana girildi. Türkiye'de emlak yatırımı yapmak isteyen yabancılar ve ucuza alıp iyi bir yatırım için deÄ?erlendirmek isteyenler için bu dönem bulunmaz bir fırsat. Kriz nedeniyle baskı altında tutulan emlak piyasası artık yavaÅ? yavaÅ? kıpırdıyor ve yatırımcılara da göz kırpıyor. Nitelikli konutlar, sosyal tesislerle donatılmıÅ? siteler ilgi odaÄ?ı olacaÄ?a benziyor."

Küresel krizle birlikte azalan emlak talebinde halen iyileÅ?meden söz edilemeyeceÄ?ini söyleyen Mimar-Ekonomist ve Tüm Mühendisler ve Mimarlar BirliÄ?i Platformu BaÅ?kanı Remzi Kozal, "Bazı bölgelerde arz fazlası vardı. Son 2 yıldır inÅ?aat yapımı hız kesti. 2000 yılı öncesi konutlara talep nispeten az. Faizler de düÅ?tü. Fakat bence krizden çıkıÅ? ve muhtemel IMF anlaÅ?ması ile talep artacak ve canlılık baÅ?layacak" dedi.

İstanbul kanatlara ve kuzeye yayılmaya devam edecek
İstanbul'da halen belli semtlere ve konut bölgelerine talep olduÄ?una dikkati çeken Remzi Kozal,"Belirli projeler ve hatta bazı inÅ?aat firmaları piyasaya hareket saÄ?lıyor. Şehrin kuzeye doÄ?ru kayması ile birlikte gelecekte kuzeydeki projelere de büyük bir talep patlaması yaÅ?anacak. İstanbul için düÅ?ünülen metro, üçüncü köprü, havalimanı ve Marmaray gibi altyapı yatırımları konut talebini doÄ?rudan etkiliyor" dedi. Şehircilik açısından İstanbul'un Marmara kıyılarında konuÅ?lanmasının yanlıÅ? olduÄ?unu savunan Mimar-ekonomist Remzi Kozal, Å?unları kaydetti:

Mantık, 'kuzey diyor
"İstanbul'da ormanların dıÅ?ında da yeterli arazi stoku var. Kuzey bölgelerde ormanlara bitiÅ?ik konut bölgeleri olacak. Hatta bu bölgelerde dönüÅ?üm yoluyla yeni projeler de hayata geçecek. Deprem, sel ve su baskınları, ulaÅ?ım, yerleÅ?imlerin çaÄ?daÅ?lıktan uzaklıÄ?ı gibi nedenlerle yeni yatırımların kuzeye kayması daha mantıklı. Yeniden yapılanmaya baÅ?layan İstanbul, kuzeyde oluÅ?an yeni ilçelerle kabuk deÄ?iÅ?tiriyor. Anadolu yakasında Ã?ekmeköy, Sancaktepe; Avrupa yakasında Arnavutköy, BaÅ?akÅ?ehir, Sultangazi önemli yerleÅ?im merkezleri konumuna geliyor."

3. köprü nasıl etkiler
Ã?çüncü köprü ve bunun baÄ?lantı yolları ile birlikte zaten hareketli olan Kurtköy ve Ã?ekmeköy ile birlikte Beykoz, Maslak, Kemerburgaz, AyazaÄ?a, Arnavutköy, Ã?atalca'yı canlandıracaÄ?ını söyleyen Remzi Kozal, "Bu hat, İstanbul'un yeni ulaÅ?ım aksı haline gelecek. İstanbul'un yeniden yapılanmasının bir yansıması olarak ta yerini alacak. Karadeniz kıyısındaki Karaburun-Yeniköy, Riva bölgeleri İstanbul'un yeni sayfiye bölgeleri olarak çok yakın zamanda önemli çekim merkezleri haline dönüÅ?ecek."

Kültür baÅ?kentine marka deÄ?eri katacak projeler hayata geçmeli!
Kültür baÅ?kenti İstanbul'u çekim merkezi yapacak projelerin önemine dikkat çeken Remzi Kozal, "Türkiye, sıradan projelerin ötesinde marka deÄ?eri oluÅ?turacak simgesel projelere yönelmeli. Bundan sonra gerek ülkemizin marka deÄ?erini, bilinirliÄ?ini artıracak ve dolayısıyla da turizmden daha fazla pay almasını, daha fazla yatırım çekmesini, emlak deÄ?erini arttırmasını saÄ?layacak projeleri hayata geçirmeliyiz" diyor.
"Bunun aksini düÅ?ünmek, ne kültür baÅ?kenti İstanbul'a ve ne de dünya devletlerinin ön saflarında yer almak için yürüyen Türkiye'ye yakıÅ?maz" ifadesini kullanan Remzi Kozal Å?öyle devam ediyor: "İÅ?i yabancılara ihale ve havale etmeyelim. Dünya çapında baÅ?arılara imza atan mimarlarımıza, mühendislerimize ve müteahhitlerimize güvenelim. En önemli projelerden birisi, belki de ilki üçüncü BoÄ?az köprüsü... GeçmiÅ? asırlarda Å?ehirlerin merkezini belirleyen önemli anıtsal yapılar yer alır ve çoÄ?u zaman Å?ehirlerin simgesi de olan bu yapılar toplumların kültürlerini geleceÄ?e aktarırdı. Saat kuleleri, külliyeler, camiler, çeÅ?meler, köprüler gibi... Bugün de, ülkemizin marka deÄ?erini arttıracak projelere imza atmanın tam zamanı. Türkiye'nin birikimi, vizyonu ve misyonu bunu gerekli kılıyor."

Ali Ã?ztürk/Hürriyet