Enflasyonun yüksek olduÄ?u dönemlerde, çok deÄ?il bundan 5 sene öncesine kadar kiracısına neredeyse enflasyonun üzerinde zam yapan, kiracısını seçerken çok seçici davranan, bekara ve öÄ?renciye ev vermek istemeyen, tüm bunların üstüne yüklü depozitler isteyen ev sahiplerinin krallıÄ?ı yıkılmak üzere. Enflasyon oranının azalması, konut kredi faiz oranlarının hızla düÅ?mesi ve aylık yüzde 1'li oranlarda bulunması, insanların konut edinmelerinin kolaylaÅ?ması ve konut arzının artması kiracı bulmayı zorlaÅ?tırırken bundan sonraki dönem kiracıların krallıÄ?ında yaÅ?anacak gibi görünüyor. İnÅ?atçılar DerneÄ?i BaÅ?kanvekili Nazmi Durbakayım'ın â??Gelirleri artmayan tüketiciler, konut edinme alıÅ?kanlıklarını deÄ?iÅ?tirmek zorunda kaldı. Büyük ve fazla odalı konutların ilk edinme maliyeti ile söz konusu atıl odaların ısıtma ve kullanım maliyetinin gereksiz olduÄ?u anlaÅ?ıldı. Daha küçük daireler ilgi gördü. Bizim gibi konut üreticileri de projelerinde bu tür dairelere aÄ?ırlık vererek, satın alınabilir fiyatlı konutlara imza attılar. Bu da kiraların belinin kırılmasına neden olduâ? Å?eklindeki tespitleri son derece yerinde ve önemli diye düÅ?ünüyorum.
Kiracıların yeni dönemde öne çıkmalarındaki bir diÄ?er önemli husus ise, satılık konutların fiyatlarındaki düÅ?melere ek olarak konut kredi faiz oranlarının düÅ?mesi ve mevcut kiracıların ya kirada oturmaktan ziyade ev satın almaları ya da ev sahipleriyle anlaÅ?arak mevcut kiralarını düÅ?ürmeleri. Bu durumun en somut örneÄ?ini İstanbul Kadıköy ilçesinde gözlemlemek mümkün. REIDIN.com Emlak Endeks sonuçlarına göre Kadıköy'de Temmuz 2009'dan baÅ?layarak, insanların kiralık konutlardan ziyade satılık konutlara yöneldiÄ?ini, kira endeksinin Temmuz 2009-Ocak 2010 dönemi arasındaki deÄ?er kaybının yüzde 3,2 olduÄ?u bu dönemde, satılık konut endeksindeki deÄ?er artıÅ?ının yüzde 9'lara ulaÅ?tıÄ?ını görüyoruz. Ocak 2008-Ocak 2010 arasındaki iki yıllık dönemde ise, satılık konut fiyatlarının sadece yüzde 3'lük deÄ?er kaybına karÅ?ılık, kira deÄ?erlerinde yüzde 20 civarında deÄ?er kaybı oluÅ?muÅ?tur. Buradaki deÄ?iÅ?imin önemli unsuru konut kredi faiz oranlarının azaldıÄ?ı bu dönemde, geri ödemelerin eskiye kıyasla düÅ?ük kalması ve özelikle Kadıköy gibi yüksek kira deÄ?erlerinin gözlemlendiÄ?i bölgelerde insanların kira ödemektense kredi geri ödemelerini gerçekleÅ?tirmek istemeleri ve kendi evlerine sahip olma arzusu. DoÄ?al olarak bu durum kiralık eve sahip mal sahiplerinin kendi durumlarını gözden geçirmelerine neden oluyor.
| İstanbul/Kadıköy (Haziran 2007=100) | Tem.07 | Oca.08 | Tem.08 | Oca.09 | Tem.09 | Oca.10 |
| REIDIN.com Satılık Konut Endeksi | 99.7 | 99.0 | 87.8 | 78.8 | 88.1 | 95.9 |
| REIDIN.com Kiralık Konut Endeksi | 100.0 | 107.3 | 92.3 | 85.5 | 86.0 | 83.3 |
Kaynak: www.reidin.com
Kadıköy İlçesi Satılık ve Kiralık Konut Fiyat Endeksleri (Haziran 2007=100)
Kaynak: www.reidin.com
Kadıköy ilçesi sadece bir gösterge aslında. REIDIN.com Emlak Endeks kapsamında ele alınan 7 Å?ehre iliÅ?kin 71 merkez ilçe içinde kira deÄ?erleri yüksek kalan bölgelerde satılık konut-kiralık konut arasındaki tercih önümüzdeki dönemde daha belirgin hale gelecek.