Türk Mühendis ve Mimar Odalarý Birliði'ne (TMMOB) baðlý odalarýn yaklaþýk 350 bin üyesi bulunuyor. Bu üyelerin yüzde 25'i, yani yaklaþýk 90 bini iþsiz ya da meslek dýþý alanlarda çalýþýyor.

Her yýl mühendislik ve mimarlýk fakültelerinden yaklaþýk 35 bin kiþi mezun oluyor. Ancak meslekte yeni iþ yaratma hýzý bu kadar yüksek deðil. TMMOB'un 2005-2009 yýllarý arasýnda gerçekleþtirdiði geniþ kapsamlý 'Türkiye'de Mühendis Mimar Þžehir Plancýsý Profil Araþtýrmasý' da aradaki bu farkýn iþ hayatýna yansýmasýný gözler önüne seriyor. Araþtýrmaya göre meslek odalarýna üye olanlarýn yüzde 2.8'i, üye olmayanlarýn yüzde 4.2'si iþsiz, Ã ®þ arayan mimar ve mühendislerin yüzde 44.1 'i üc-retli-maaþlý çalýþýrken yüzde 43.7'si okuldan mezun olduktan sonra hiç iþ bulamamýþ, iþ arayan bu kesimin yüzde 28.3'ü bir yýlý aþkýn süredir iþ aradýðý belirtiyor. Mimar ve mühendislerin iþsiz kalma nedenlerinin ilk sýrasýnda olan elveriþsiz çalýþma koþullarý geliyor. Bunu; düzensiz ücret ödenmesi, iþverenle anlaþamama takip ediyor. Ã ®þ arayan mühendislerin yansý kendi mesleði ile ilgili iþ ararken yüzde 37'si bu konuyu çok fazla önemsemediðini belirtiyor. Meslek dýþýnda iþ arayan yüzde 12'lik kesim kendi branþlarýn iþ bulma umudunu yitirmiþ durumdalar. Bütün mühendis ve mimarlarýn üçte biri okulu bitirdikten sonra en az 1 kez iþsiz kalmýþ.

Yeni mezunlarla iþsizlik artýyor
Mühendis ve mimarlann yarýsý iþsizliðin meslektaþlarýnýn sayýsýndaki artýþa baðlýyor, yüzde 44'ü de yeni yatýrýmlarýn azalmasýndan kaynaklandýðýný düþünüyor. Yüzde 30'luk bir kesim de iþsizlik konusunda yatýrým ve istihdam politi-kalannm önemli olduðunu ifade ediyor.

'Türkiye'nin bugün karþý karþýya olduðu ve acilen çözülmesi gereken en önemli 3 sorunu nedir' sorusuna mimar ve mühendislerin yüzde 53.7'si 'iþsizlik' diye yanýt veriyor. Bu yanýtý yüzde 36.5 ile 'hayat pahalýlýðý ve diðer ekonomik sorunlar', yüzde 23.3 ile 'gelir daðýlýmýndaki eþitsizlik' takip ediyor. 'Türkiye'de son 5 yýlda en çok kötüye giden konular' sýralamasýnda iþsizlik açýk farkla birinci sýrayý alýyor.

Mühendis, mimar ve þehir plancýlarý geliþmiþ bölgelerde yoðunlaþýyor. Ýstanbul, mühendis ve mimarlarýn yüzde 20'ye yakýnýný Marmara Bölgesi ise toplam sayýnýn yaklaþýk üçte birini barýndýrýyor. Araþtýrmaya göre mühendis ve mimarlarýn yüzde 52.4'ü mesleði ile düþ kýnklýðý yaþýyor, genelde düþ kýnklýðýnm nedenlerinin baþýnda ise yüzde 25.9 ile iþ bulma olarak-lan geliyor. Mühendis ve mimarlann yüzde 22.5'i para kazanma olanaklarý-sað-ladýðý refah düzeyi, yüzde 18.1'i de mesleki uygulamalarýn tatmin edici olmama nedeniyle düþ kmklýðý yaþýyor.
Özlem Güvemli / Cumhuriyet