Birbiri ardýna kemer sýkma ve bütçe kesintisi önlemleri alan krizdeki AB ülkeleri þimdi de sahip olduðu kamu varlýklarýný satarak, bütçeye ek gelir saðlamayý planlýyor
Mali krizdeki Avrupa Birliði ülkeleri kamu varlýklarýný satýþa çýkarmaya baþladý. Ýtalya'nýn aralarýnda tarihi saray ve kalelerle birlikte plaj ve adalarýn olduðu toplam 9 bin varlýðýný satýþa çýkaracaðýný açýklamasýnýn ardýndan, Litvanya da sahip olduðu kamu varlýklarýný satacaðýný duyurdu. Devletin sahip olduðu enerji þirketleri ve gayrimenkul þirketlerini de halka arz edeceklerini açýklayan Litvanya, bu yolla bütçe açýðýný azaltmayý planlýyor. Ýngiltere hükümeti de yaklaþýk 53 milyar dolara denk gelen kamu varlýklarýný 10 yýl içinde satmayý planlýyor. 2009'da Avrupa'daki kamu varlýðý satýþlarýnýn yüzde 42'sini gerçekleþtiren Almanya ise planladýðý yeni kamu varlýðý satýþýný daha çok yurt içi bazda tutmayý hedefliyor. Kamu varlýklarýnýn bir kýsmýný satmayý planlayan bir diðer AB ülkesi ise Fransa. Dünyanýn önde gelen gayrimenkul ve danýþmanlýk þirketi CB Richard Ellis'in (CBRE) son raporuna göre AB ülkelerindeki kamu varlýklarý satýþý son 4 yýla oranla 2010'da ikiye katlanacak. Rapora göre, satýþ oraný yüzde 4'leri bulacak.
EN SEKSÝ PLAJ DA LÝSTEDE
Ýtalya: 9 bin varlýðýn satýþýndan 3 milyar sterlin getiri bekliyor. Satýlan varlýklar arasýnda 'Dünyanýn en seksi plajý' olarak bilinen Caprera Plajý ve 900 yýllýk Norman Sarayý da yer alýyor.
Litvanya: Devlete ait gayrimenkul ve enerji þirketleri halka arz edilerek, kurumlarýn özelleþtirilmesi süreci için düðmeye basýlacak. 6.6 milyar euro deðerinde yaklaþýk 300 þirketi olan Litvanya'daki halka arzdan milyarlarca euroluk gelir bekleniyor.
Almanya: Gelecek 5 yýl içinde 6.8 milyar euroluk kamu varlýklarýnýn yarýsýndan fazlasýný satmayý planlýyor.
Ýngiltere: Çoðunluðu öðrenci yurtlarý, ulaþým dahil altyapý kurumlarý baþta olmak üzere yaklaþýk 53 milyar dolar deðerinde çok sayýda kamu varlýðýný 10 yýl içinde satmayý planlýyor.
Yunanistan: Danýþmanlýk hizmeti aldýðý Lazard firmasýndan, sahip olduðu kamu varlýklarýnýn satýþý konusunda da fikir alacak.
Fransa: Kamu binalarýnýn yüzde 6'sýný üç yýl içinde satmayý hedefliyor.
Takvim
Konuyla ilgili basýnda yer alan diðer haberler
Ýhtiyaçtan satýlýk Avrupa
2001 krizinde gazetelerinde 'Satýlýk Türkiye' manþetleri atan Avrupa ülkeleri mali krizi aþamayýnca sembol eserleri de dahil kamu mallarýný satýþa çýkardý. Kelepir Avrupa'ya Rusya, Çin ve Araplar talip
Türkiye'nin 2001 yýlýnda içine düþtüðü mali krizde 'Turkey for sale' (Satýlýk Türkiye) manþetlerinin atýldýðý Avrupa ülkelerinde iþler tersine döndü. Mali krizdeki Avrupa Birliði ülkeleri birbiri ardýna aldýklarý kemer sýkma önlemlerinin ardýndan þimdi de ellerindeki kamu varlýklarýný satýþa çýkarmaya baþladý. Ýtalya'nýn aralarýnda tarihi saray ve kalelerle birlikte plaj ve adalarýn olduðu toplam 9 bin varlýðýný satýþa çýkaracaðýný açýklamasýnýn ardýndan, Litvanya da sahip olduðu kamu varlýklarýný satacaðýný duyurdu. Devletin sahip olduðu enerji þirketleri ve gayrimenkul þirketlerini de halka arz edeceklerini açýklayan Litvanya, bu yolla elde edilecek gelir sayesinde bütçe açýðýný azaltmayý planlýyor. Ýngiltere hükümeti de yaklaþýk 53 milyar dolara denk gelen kamu varlýklarýný on yýl içinde satmayý planlýyor.
SATIÞžLAR KATLANACAK
2009'da Avrupa'daki kamu varlýðý satýþlarýnýn yüzde 42'sini gerçekleþtiren Almanya ise planladýðý yeni kamu varlýðý satýþýný daha çok yurtiçi bazda tutmayý hedefliyor. Sahip olduðu kamu varlýklarýnýn bir kýsmýný satmayý planlayan bir diðer AB ülkesi ise Fransa. Bütçe açýðýný azaltmayý planlayan Fransa, önümüzdeki üç yýlda sahip olduðu kamu binalarýnýn yüzde 6'sýný satmak için düðmeye bastý. Dünyanýn önde gelen gayrimenkul ve danýþmanlýk þirketi CB Richard Ellis'in (CBRE) hazýrladýðý son raporuna göre AB ülkelerindeki kamu varlýklarý satýþý son dört yýla oranla 2010'da ikiye katlanacak. Rapora göre, son dört yýlda yüzde 2 civarýnda olan kamu varlýklarý satýþ oraný bu yýl mali krizdeki Avrupa'da yüzde 4'leri bulacak. Avrupa'da satýþa çýkan varlýklarýn en büyük taliplileri arasýnda Rus, Arap ve Çinli iþadamlarý gösteriliyor.
ÝTALYA:
ARALARINDA saray, plaj, ada ve kalelerin yer aldýðý toplam 9 bin varlýðýný satýþa çýkaracak. Bu ay sonunda satýþa çýkmasý planlanan gayrimenkullerin toplam getirisinin 3 milyar sterlini geçmesi bekleniyor. Satýþa çýkarýlmasý planlanan varlýklar arasýnda 'Dünya'nýn en seksi plajý' olarak bilinen Caprera Plajý ve 900 yýllýk bir tarihe sahip olan Norman Sarayý da yer alýyor. Ýtalya Ulusal Hazine Varlýklarý Ajansý sözcüsü Agenzia del Demanio, varlýklarýn satýþýnýn ilk etapta yerel ve bölgesel yönetimlere teklif edileceðini söyledi.
LÝTVANYA
DEVLETE ait gayrimenkul ve enerji þirketleri halka arz edilerek, kurumlarýn özelleþtirilmesi süreci için düðmeye basýlacak. 6.6 milyar euro deðerinde yaklaþýk 300 þirketin devletin elinde bulunduðu Litvanya'daki halka arzdan milyarlarca euroluk gelir bekleniyor. Ormanlýk alan, demiryolu ve diðer ulaþým sektöründe halka arz projeleri planlanýrken, bir kýsým kamu binalarýnýn satýþý da gündemde.
YUNANÝSTAN
MALÝ kriz yüzünden 'Adalarý satýlýða çýkartýyor' haberleri ile gündemden düþmeyen Yunanistan, kamu finansý konusunda danýþmanlýk hizmeti aldýðý Lazard firmasýndan, sahip olduðu kamu varlýklarýnýn satýþý konusunda da fikir alacak. Yunanistan özellikle Ortadoðulu yatýrýmcýlara yatýrým fýrsatlarý konusunda sýcak bakýyor.
ALMANYA
GELECEK 5 yýl içinde 6.8 milyar euroluk kamu varlýklarýnýn yarýsýndan fazlasýný satmayý planlýyor. Konut satýþlarýný da gerçekleþtirecek olan devlet, satýþlarda önceliðin uluslararasý yatýrýmcýlardan çok yerel yatýrýmcýya saðlanmasý taraftarý. Satýlamayacak diðer kamu varlýklarýnýn ise kiralanmasý gündemde.
ÝNGÝLTERE
ÇOОUNLUОU öðrenci yurtlarý olan kamu binalarýnýn yaný sýra ulaþým dahil altyapý kurumlarý da satýþa çýkarýlacak. Yaklaþýk 53 milyar dolar deðerinde kamu varlýðýnýn on yýl içinde satýlmasý planlanýyor. Ýngiltere de Almanya gibi satýlamayacak varlýklarýný kiralama yoluna baþvuracak.
FRANSA
BÜTÇE açýðýný azaltmaya yönelik olarak sahip olduðu kamu binalarýnýn yüzde 6'sýný üç yýl içinde satmayý hedefliyor. Fransa Bütçe Bakaný Francois Baroin, devletin 28 bin mal varlýðýndan bin 700'ünü satmayý planladýklarýný açýkladý.
KÜRESEL krizin patlak verdiði ilk dönemde emlak fiyatlarýnýn taban yapmasý ile ABD'de konut yatýrýmý fýrsatlarý için özel turlar düzenleyen Çin, þimdi de gözünü Avrupa'ya dikti. Yunanistan'da Akdeniz'in en büyük ticaret limanlarýndan biri olan Pire Limaný'nýn bazý bölümlerini 35 yýllýðýna kiralayan Çinli COSCO þirketinden sonra diðer Çin þirketlerinin de Avrupa'da olasý satýn almalara hazýrlandýðý öðrenildi. Avrupa'daki varlýk satýþlarý ile ilgilenen diðer uluslararasý yatýrýmcýlar arasýnda Ortadoðulu ve Rus iþadamlarý yer alýyor.
Ýrfan Donat/Sabah