Temelini önceki gün Devlet Bakaný Zafer Çaðlayan'ýn attýðý hal yatýrýmýnda yanlarýna Rus ortak Ývan Ývanoviç ve Azeri Kerim Babayev'i de alan Burak Bozkýr, Tevfik Emir ve Ali Emir isimli giriþimciler, bu iþ için 35 milyon dolar bütçe ayýrdý. Rostov eyaletinde karar kýlan genç giriþimcilerin pazara iliþkin hedefleri ise büyük. Rostov'un yaný sýra Moskova, St Petersburg gibi 12 kente daha hal açacaklarýný söyleyen Rostov Meyve Sebze Hali (FORT) Yönetim Kurulu Baþkaný Burak Bozkýr, bir diðer yatýrým hedeflerinin Rusya'da hiç örneði olmayan outlet alýþveriþ merkezi zinciri olacaðýný açýkladý.
Bozkýr, 'Türkiye yaþ meyve sebze ihracatýnýn üçte birini Rusya'ya yapýyor ancak bu Rusya'nýn ithalatýnýn yüzde 7'sini oluþturuyor. Biz de bu durumu deðerlendirdik. Mevcut halin yetersizliðinden hareket ederek bir fizibilite çalýþmasý yaptýk. Olumlu dönüþler aldýk. Mevcut halin sahibi Kerim Babayev'e projemizi açtýk ve kendisinden 49 yýllýðýna arsa kiralamak istedik. Babayev bu iþin karlý olduðunu belirterek 'Arsa benden, yatýrým ve iþletme sizden' teklifinde bulundu' diye konuþtu. Toplam 104 soðuk hava deposu ve 188 satýþ ofisinden oluþacak halde Türk ihracatçýlarýn yüzde 50 oranýnda yer alacaðýný açýklayan Bozkýr, 'Bu yatýrým Rusya iç pazarýna hitap edeceði için dengeleri gözetmek istiyoruz. Türk ihracatçýlarýna yer verdiðimiz kadar bu pazarda olan diðer ihracatçýlara da hitap edeceðiz. Hedefimiz haldeki satýþ ofislerinin yarýsýný Türklere tahsis etmek' dedi.
 
Hal 12 kente yayýlacak
Ancak, toplamda 12 farklý kente yaymak istedikleri hal zinciri ile Türkiye'nin ihracatýnda önemli bir hareketlenme olacaðýný vurgulayan Bozkýr, þöyle devam etti: 'Sadece Rostov'da bile bir iþletmenin yýlda 4 milyon dolarýn üzerinde ciro gerçekleþtirmesi mümkün. Bunu 12 kente ve yýla yaydýðýmýzda ortaya çok daha büyük rakamlar çýkacak. Bizim tahminimiz bu proje Türkiye ihracatýna ekstradan 1 milyar dolarlýk katký saðlayacak. Rostov kentindeki Türk ihracat hedefimiz ise þu an 120 milyon dolar olan rakamýn 250 milyon dolara çýkmasý.'
'Rostov Meyve ve Sebze Hali' projesinin temel atma törenine katýlan Devlet Bakaný Zafer Çaðlayan ise FORT projesi çerçevesinde Rostov bölgesi ile Türkiye arasýnda da bir lojistik komisyonu kurulmasý konusunda karar aldýklarýný, sanayi bölgesi veya serbest bölge konusundaki çalýþmalarýn da devam ettiðini belirtti.
 
Sýrada outlet projesi var
Öte yandan hal zinciri yatýrýmý dýþýnda Rusya'da outlet zinciri açmak için hazýrlýklar yaptýklarýný da açýklayan Bozkýr, bu konuda ilk olarak Moskova'nýn adres olacaðýný söyledi. Bozkýr, ilk etapta 50 milyon dolarlýk bir yatýrýmla yola çýkacaklarý outlet projesi hakkýnda þunlarý söyledi: 'Rusya'da ithal olan tüm ürünler çok pahalý. Buna karþýn outlet konseptinde hiçbir alýþveriþ maðazasý yok. Türkiye'de ise tekstilci, satýlamayan sezon sonu ve outlet ürünlerin zamanla depolarda birikmesi nedeniyle stok maliyeti ile karþýlaþýyor. Rusya pazarýnda 150 dolara satýlan bir ürünün tekstilci tarafýndan 5 dolara elden çýkarýldýðýný biliyoruz. Madem böyle bir tablo var biz de bunu deðerlendirelim istedik. Hedefimiz daha çok Laleli ve Osmanbey'de bavul ticareti yapan tekstilciler.'
Üç Türk giriþimcinin 35 milyon dolar yatýrdýðý Rusya'daki halin temeli önceki gün atýldý. Devlet Bakaný Zafer Çaðlayan'ýn startýný verdiði hal yatýrým...
Referans-Selma Bektaþ

Konuyla ilgili basýnda çýkan diðer haberler...

Rusya'da 5 yýlda 12 bal kuracak

Rusya'nýn Soçi þehrinin 2014yýlýnda ev sahipliði yapacaðý Kýþ Olimpiyadan'nýn Türk yatýrýmcýlar için önemli bir firsat kapýsý olduðunu belirten Devlet Bakaný Zafer Çaðlayan, bunun için çalýþma baþ-lattýklarým söyledi. Referandum somasý Soçi'ye bir müteahhitlik heyetinin gideceðini ifade eden Çaðlayan, 'Türk inþaat firmalarý olarak Rusya'da ciddi deneyime sahibiz. Dünyada yaptýðýmýz 165 müyar dolarlýk müteahhitlik isinin 32 milyar dolan Rusya'da gerçekleþtirildi' dedi.

Rusya'nýn Türkiye için son derece önemli bir pazar olduðunu kaydeden Çaðlayan, 'Yapacaðýmýz ziyarette ümit ediyorum müteahhitlerimizin çok daha fazla iþ almasýný temin edeceðiz' diye konuþtu.

Hedef  5 yýlda 100 milyar dolar
Rusya'nýn Rostov kentinde Türk-Rus ortaklý F.O.R.T. firmasýnýn meyve ve sebze hali projesinin temel atma törenine katýlan Çaðlayan, gazetecilerle bir araya geldi. Çaðlayan, 38 milyar dolara ulaþan Türk-Rus ticaretinde hedefin 5 yýlda 100 milyar dolara taþýmak olduðunu kaydetti. Yýlýn ilk yansýnda Türkiye'nin 2 milyar dolar, Rusya'nýn 8.5 milyar dolar olmak üzere 12 milyar dolarýn üzerinde dýþ ticaret hacmi yakalandýðým bildiren Çaðlayan, ticaretin dengeli artmasýna, özel önem verdiklerini belirtti. Rusya'nýn turizmde de Türkiye için önemli bir pazar olduðuna iþaret eden Çaðlayan, vizelerin kalkmasý ile turist sayýsýnýn artacaðým kaydetti.

Rusya'da Türk yaünmcýlann yaþadýðý sýkýn-týlar konusunda kendisine iletilen en temel sýkýntýnýn teminat mektubu olduðunu anlatan Çaðlayan, Ziraat Bankasý'nýn konuya aðýrlýk vereceðini vurguladý. Çaðlayan þöyle devam etti: 'Yatýrtmcýlanmýza kamu bankalarýnýn bu konuda müteahhitlerimize destek olmak için yoðun þekilde çalýþtýðýný söyledim. Yurtdýþý taahhüt hedefimiz, önümüzdeki birkaç yýl içinde, yýllýk 50 milyar dolara ulaþmak. O zaman da müteahhitlerimizin en az 20 milyar dolar civarýnda teminat talepleri olacak. Bankacýlýk sistemimizin buna hazýr olmasý lazým. Özel bankalarýmýza 'þunu yapýn, bunu yapýn' diyemeyiz ama her fýrsatta tavsiyemizi yapýyoruz. Rusya'da Türk menþeli 5 banka var. Bu sayýnýn artacaðým ümit ediyorum.'

Türklere özel lojistik ve sanayi bölgesi
Bakan Çaðlayan, bir ülkede daha fazla mü-teahhidik iþi almanýn ve Türk inþaat malzemelerinin kullanýlmasýný saðlamanýn yolunun; Türk müþavir ve mühendislerinin yurtdýþýnda iþ almasýndan geçtiðini söyledi. Çaðlayan, bu çerçevede mühendislik ve müþavirlik sektörüne bu yýl 30 milyon dolarlýk destek paketi hazýrladýklarýný hatýrlattý. Çaðlayan, Türklere özel lojistik merkez ve Türklere özel bir organize sanayi bölgesi (OSB) projelerine iliþkin soru üzerine de, bakanlýða baðlý federasyonu Ulaþtýrma Bakanlýðý arasýnda çalýþma yürütüldüðünü söyledi. Soçi Limannun 1 Eylül'de kapanacaðýný belirten Çaðlayan, 'Novorossiisk baþta olmak üzere Tuhapze ve Gelincik limanlarýný da ayný þekilde kullanmayý istedik' dedi. Limanlarýnýn üçünün birden devreye girmesini istediklerini, Rusya'nýn da Kafkas limanýnýn devreye girmesini istediðini anlatan Çaðlayan, çalýþmalarýn devam ettiðini söyledi. 'Ýhracatçýlarýn Gelincik limaný yanýnda büyük bir lojistik üs talepleri vardý' sözleri üzerine Çaðlayan, yer konusundaki seçimler bittiðinde bunlann sonuçlandýrýlacaðýný söyledi. Rostov bölgesi valiliðinin proje hazýrladýðýný anlatan Çaðlayan, proje çerçevesinde Rostov bölgesi ile Türkiye arasýnda d;ý bir lojistik komisyonu kurulmasýný kararlaþtýrdýklarýný, sanayi bölgesi veya serbest bölge konusundaki calýsmalarýn da devam ettiðini bildirdi.

Rusya'da 5 yýlda 12 bal kuracak
Türk-Rus ortaklý F.O.R.T. Limited Þžirketi, Rusya'nýn Rostov-Aksay þehrinde meyve sebze hali kuruyor. F.O.R.T. Rostov Meyve Sebze Hall'nin temeli önceki gün Devlet Bakaný Zafer Çaðlayan ve bazý üst düzey Rus devlet temsilcilerinin katýldýðý bir törenle atýldý. 7 ay gibi kýsa bir sürede tamamlanmasý planlanan hal için 35 milyon dolarlýk yatýrým yapacaklarýný kaydeden F.O.R.T.'un Türk ortaðý Burak Bozkýr, proje ile bin 500 kiþiye istihdam saðlanacaðýný söyledi. Halin, Rusya'daki ilk yatýrýmlarý olduðunu ancak bunun devamýnýn geleceðini ifade eden Bozkýr, 'Önümüzdeki 5 yýl içinde bu sayýyý 12'ye çýkarmayý planlýyoruz' dedi. Türkiye'nin 2 milyar dolarlýk yaþ meyve sebze ihracatýnýn 3'te Tinin Rusya'ya yapýldýðýný hatýrlatan Bozkýr, 'Ancak Rusya'nýn toplam ithalatý içindeki payýmýz yüzde 7Ter düzeyinde. Bu nedenle biz 5 yýl içinde toplam 12 þehre meyve sebze hali kurmayý planlýyoruz. Moskova ve St. Petersburg'un fizibilitesi bitti. Diðer þehirlerin ise fizibilite çalýþmalarý sürüyor. Biz yaptýðýmýz hallerde yüzde 50 kapasiteyi Türklere ayýrmayý planlýyoruz. Bizim yatýrýmlarýmýzla beraber Türkiye'nin ihracatýna 1 milyar dolarlýk katký saðlanacaðýný düþünüyoruz' dedi. Rusya'da hal dýþýnda outlet alýþveriþ merkezleri açmayý planladýklarýný anlatan bozkýr, 50 milyon dolarlýk bir yatýrým hedeflediklerini vurguladý.

Osmanbey ve Laleli'deki bavul ticareti yapan ihracatçýlarla görüþtüklerini kaydeden Bozkýr, merkezlerde yabancý markalara da yer vermek istediklerini anlattý. Gambiya'da Dimes ve Kristal Kola'nýn distribütörlüðünü yaptýklarýný anlatan Bozkýr, Kuzey Irak'ta ise genleþme tanklarý ve dogalgaz baðlantý borularý ihraç ettiklerini kaydetti. Sebze meyve hali projesi soðuk hava depolu satýþ birimleri ve dökme ürün depolu satýþ birimlerinden oluþuyor. 35 milyon dolara mal olacak projenin, 2011 yýlý Þžubat ayýnda tamamlanmasý planlanýyor. 90 dönüm alan üzerine kurulacak halde 184 satýþ biriminin 104'ü soðuk hava depolu olacak.
Dünya-Leyla Ekinci