Ege ve Akdeniz sahillerinde yabancılara satılmak üzere yapılan lüks villa ve konutların fiyatı yaklaşık yüzde 30 düştü. Buna rağmen satışlar artmadı. 
Amerika’da konut kredisi kullananların borcunu ödeyememesiyle ortaya çıkan mortgage (tutsat) krizi, Avrupa’ya da sıçradı. Konut kredilerinden zarar eden Avrupa bankaları mortgage faizlerini yükseltti.  
 
Bu durum ise Antalya’da yabancılara lüks villa yapan müteahhitleri vurdu. Yabancılar, faizlerin yükselmesi nedeniyle Türkiye’de emlak almaktan vazgeçmeye başladı. Türkiye’den villa ya da ev alan turistler genellikle kendi ülkelerindeki bankalardan konut kredisi kullanıyor.

ABD’de başlayan kriz sonrası İngiltere’de mortgage faizi yüzde 3’ten yüzde 7’ye, Danimarka’da yüzde 2,5’ten 5,5’e çıktı. Hollanda ve Belçika’da da yüzde 5’i aştı. Özellikle Danimarka, Hollanda ve Belçika pazarına hitap eden Panorama Homes Network Satış Müdürü Ayhan Gedikoğlu’nun verdiği bilgiler ise sektörün içerisinde bulunduğu durumu özetliyor: "Avrupa’dan gelen her 10 müşteriden 8’i banka kredisiyle konut ediniyor. Faizler yükselince satışlar yüzde 90’a varan oranda azaldı. Alanya’da 2005’te her gün 100 civarında konut satılıyordu. Şimdi haftada 10 daire bile satılmıyor."

Didim Akbük’te ağırlıklı olarak İngilizlere konut satan Majestic Pine Construction Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Kurtul, geçen kış başlayan mortgage krizinden beri satışların neredeyse durma noktasına geldiğini söyledi. Kurtul, kredi faizlerinin yükselmesiyle birlikte tüm dünyada cazibesini yitiren konutun Türkiye’de de yatırım aracı olmaktan çıkmaya başladığını ifade etti. Öte yandan yabancıları mülk satışına getirilen sınırlamalar da özellikle Antalya ve Alanya gibi yörelerde turistlere yönelik konut üreten müteahhitleri zora soktu. Yapımı tamamlanmış binlerce konutu satamayan inşaat sektörü ciddi bir krize sürükleniyor. Elinde satışa hazır 160 daire olduğunu hatırlatan Ahmet Kurtul, fiyatı geçen yılın yüzde 30 daha aşağısına çekmesine rağmen kimsenin ev almadığından yakındı. Emlakçılara göre yakın zamanda konutta eski canlılığın yakalanması zor.

Yabancıya sınırlama Bulgaristan’a yaradı

"Bulgaristan, Türkiye’deki yabancıya satışın iki yıl durdurulması sayesinde dünya emlak piyasasında ilk sıralara yerleşti." tespitinde bulunan Ahmet Kurtul, "Benim 2 müşterim, Bulgaristan’dan 6 ev aldı. Müşterileri bu ülkeye kaptırıyoruz. Gerekli düzenlemenin bir an önce yapılmasını istiyoruz." ifadelerini kullandı. Alanya Emlak Komisyoncuları Derneği Başkanı Kerim Balıktay da gayrimenkul müşterisinin yasaktan dolayı başka ülkelere kaydığını doğruladı. Sadece Bulgaristan’ın değil bütün Akdeniz ülkelerinin ihya olduğunu ifade eden Balıktay, "Satış yasağı sayesinde Akdeniz ülkelerinin emlak sektörlerini tavan yaptırdık. Daha önce İspanya’nın elinden aldığımız liderliği kısa bir süre sonra geri verdik." diye konuştu.
 
Şaban GÜNDÜZ / Zaman