9 bin yıldan beri kullanıldığı tahmin edilen kilin popülerliği günümüzde de devam ediyor. Dünya üzerinde halen 2 milyar insanın kil yapımı binalarda yaşadığı biliniyor..

Arika denince akıllara genellikle safari, kurak araziler ve yoksulluk gelir. Peki ya teknoloji? Pek az insan Afrika’nın sanat ve teknoloji dünyasına getirdiği kazanımlardan haberdardır. Oysa yapılan araştırmalar insanlığın Güney Afrika’dan doğup dünyanın geri kalan kısmına yayıldığını daha yıllar öncesinden gösterdi. İnsanlık hem sanat hem de teknoloji alanındaki ilk deneyim ve kazanımlarını bu kıtada yaptı. Yerleşik yaşamla ilgili ilk gelişmeler de yine Afrika’da oldu. Önce mağaralar sonra hayvan derilerinden yapılan çadırlar ve ardından da çalıyla örülmüş ilk nesil evler bugünkü yerleşim alışkanlıklarımızın temelini oluşturdu. Ancak gerçek anlamda dayanıklı inşaat yapımı kil ile başladı. Kilin geçmişi insanlık tarihi kadar eski. Yaklaşık 9 bin yıldan beri inşaat malzemesi olarak kullanıldığı tahmin ediliyor. Günümüzde bile dünya üzerinde 2 milyar insan kilden yapılma evlerde oturuyor.

Yalnızca ev değil...

Afrika’nın batısından doğusuna, kuzeyinden güneyine kadar hemen her bölgede kilden yapılma evler bulunuyor. Yer kürenin bu kısmında ise yaşam şartları insanlar için hiç kolay değil. Yüzyıllardan beri güneş gölgede 45 dereceye varan ısısıyla bu toprakları adeta kavurdu. Akşam saatlerinde ise hava tam tersine dondurucu oldu. Ancak kilin inşaat malzemesi olarak kullanılması da yine bu amansız iklim şartları nedeniyle oldu. Bugün Mali, Burkina Faso, Nijer, Gana, Togo, Benin ve Nijerya’ya bakıldığında ülkelerin büyük bir bölümünde topraktan garip ama aynı zamanda da çok ihtişamlı yapıların yükseldiği görülüyor. Duvarlar, kemerler, sütunlar ve kuleler ilk bakışta göze çarpan eserler arasında. İnsanlar tarafından yapılmış olmalarına rağmen sanki topraktan çıkmış, doğanın bir paçasıymış gibi duruyor.

Eşsiz kil binaların bulunduğu bir başka yer olarak Burkina Faso ve Ghana sınırında yaşayan Kessana toplumunun yaşadığı bölge gösteriliyor. Nesillerden beri aynı bölgede yaşayan halk içerisinde yaşadıkları kil evleri adeta değerli bir vazo gibi işliyor. Seçilen renkler doğayla tam anlamıyla mükemmel bir uyum içerisinde. Birbirine yakın olarak inşa edilmiş köylerde aileler kendilerine ait çok sayıda yapı kompleksi içerisinde yaşıyor.

Sabah